26 kwietnia 1937 roku, w czasie hiszpańskiej wojny domowej, samoloty niemieckiego Legionu Condor i włoskiego lotnictwa legionowego przez ponad trzy godziny bombardowały baskijską Guernikę w dzień targowy, obracając jej centrum w ruiny. W 1538 roku Hernando Pizarro rozbił wojska Diega de Almagro pod Las Salinas koło Cuzco.
Dzień targowy w Gernice
W poniedziałek 26 kwietnia 1937 roku, w czasie hiszpańskiej wojny domowej, samoloty niemieckiego Legionu Condor i włoskiego Aviazione Legionaria, walczące po stronie nacjonalistów Franco, zbombardowały baskijskie miasteczko Gernika, po hiszpańsku Guernica. Poniedziałek był dniem targowym i w mieście, oprócz mieszkańców, tłoczyli się uchodźcy i przyjezdni. Nalot szedł falami i trwał ponad trzy godziny, od późnego popołudnia do wieczora.1
Bomby burzące i zapalające podpaliły centrum, a myśliwce ostrzeliwały z karabinów maszynowych ludzi uciekających na pola. Większość centrum legła w gruzach. Wojnę w Hiszpanii opisuje nasz artykuł o historii wojskowej Hiszpanii.2
Zaprzeczenia i zabici
Relacja George’a Steera w „The Times” z 28 kwietnia rozniosła tę wiadomość po świecie. Kwatera główna Franco zaprzeczyła, by Gernikę zbombardowano, i twierdziła, że miasto zniszczyli sami wycofujący się żołnierze baskijscy.3
Liczba zabitych wciąż jest sporna. Rząd baskijski podał 1654 zabitych i 889 rannych. Autorzy sprzyjający stronie Franco pisali później o około dwustu zabitych lub mniej.4
Poruszony tą wiadomością Pablo Picasso namalował Guernikę dla pawilonu hiszpańskiego na Wystawie Światowej w Paryżu w 1937 roku.5
Bitwa pod Las Salinas
26 kwietnia 1538 · 488 lat temu
Las Salinas, 1538
26 kwietnia 1538 roku, według daty podawanej przez Agustína de Zárate i Williama H. Prescotta, dwie armie hiszpańskie starły się pod Las Salinas, przy salinach około pół legua od Cuzco. Inca Garcilaso de la Vega i Pedro de Cieza de León umieszczają bitwę w wielkopostną sobotę Łazarza, którą Garcilaso podaje jako 6 kwietnia. Diego de Almagro i Francisco Pizarro byli wspólnikami w podboju Peru, ale poróżnili się o Cuzco; Almagro zajął miasto i uwięził braci Francisca, Hernanda i Gonzala. Później uwolnił Hernanda, który poprowadził przeciw niemu armię Pizarrów.6
Almagro był zbyt chory, by walczyć, więc jego ludźmi w polu dowodził Rodrigo Orgóñez, a Almagro przyglądał się bitwie ze wzgórza. Arkebuzerzy Hernanda strzelali w uniesione piki ludzi Almagra i połamali ich ponad pięćdziesiąt. Po mniej więcej dwóch godzinach było po bitwie. Orgóñez zginął już po tym, jak się poddał. Zginęło od około 120 do 200 ludzi, w większości po stronie Almagra. Almagro uciekł do twierdzy w Cuzco i tam go pojmano.7
Hernando kazał go osądzić i skazać na śmierć; Almagra uduszono w więzieniu, a jego ciało ścięto na głównym placu Cuzco. W 1541 roku stronnicy Almagra zabili Francisca Pizarra w Limie. Zobacz też nasz artykuł o Cajamarce.8
Także tego dnia

Bitwa pod Nową Wsią
26 kwietnia 1863 · 163 lata temu
Pod Nową Wsią połączone oddziały powstańców styczniowych, w tym oddział Francuza Leona Younga de Blankenheim, zaatakowały rosyjski oddział. Po zaciętym boju Rosjan wyparto, a część z nich musiała uchodzić przez granicę pruską.
W 1865 roku w domu Bennetta koło Durham's Station w Karolinie Północnej generał Joseph E. Johnston i generał major William T. Sherman podpisali konwencję wojskową kończącą wszelkie działania wojenne wojsk pod dowództwem Johnstona. Waszyngton odrzucił wcześniej ich szersze porozumienie z 18 kwietnia. Generał porucznik Ulysses S. Grant zatwierdził nowe warunki w Raleigh tego samego dnia. Zobacz też nasz artykuł o Shermanie.9






