Co się wydarzyło w drugiej bitwie pod Fredericksburgiem?
3 maja 1863 roku, gdy główne armie walczyły pod Chancellorsville, unijny VI Korpus generała majora Johna Sedgwicka zaatakował konfederatów Jubala Early'ego, broniących wzgórz za Fredericksburgiem. Pierwszy szturm na Marye's Heights się nie powiódł, ale krótki rozejm pozwolił żołnierzom Unii zobaczyć, jak cienka jest linia obrony, i drugi atak zdobył kamienny mur oraz grzbiet. Gdy Sedgwick ruszył na zachód na pomoc Hookerowi, zatrzymano go pod Salem Church, a kolejne dni zmusiły go do odwrotu za Rappahannock.1
W grudniu 1862 roku kamienny mur u stóp Marye's Heights kosztował armię Unii tysiące ludzi, a jej dowódcę stanowisko. Pięć miesięcy później żołnierze Unii zdobyli ten sam mur w jeden poranek. Zwycięstwo nie uratowało kampanii, której było częścią, ale pokazało, jak wiele zależało od liczby ludzi we właściwym miejscu.2
Tło: plan Hookera
Po klęsce Ambrose'a Burnside'a pod Fredericksburgiem w grudniu 1862 roku i nieudanym „marszu w błocie” w styczniu Lincoln oddał Armię Potomaku Josephowi Hookerowi. Plan Hookera na wiosnę 1863 roku zakładał podwójne uderzenie. Większość armii miała pomaszerować w górę rzeki, przejść Rappahannock i spaść na Roberta E. Lee od zachodu, Sedgwick miał zostać pod Fredericksburgiem i wiązać Lee na miejscu, a kawaleria przeciąć jego połączenia z Richmond.3 › Bitwa pod Fredericksburgiem 1862
Lee nie czekał, aż go zgniotą. Zostawił Jubala Early'ego z około 10 tysiącami ludzi, by pilnował Sedgwicka, a z resztą armii zawrócił na zachód, na spotkanie Hookera w gęstwinie Wilderness pod Chancellorsville.4
Armie i dowódcy
Ilu ludzi miał Sedgwick, zależy od chwili. Encyclopedia Virginia zauważa, że jego skrzydło liczyło na początku około 60 tysięcy ludzi i stopniało do około 23 tysięcy, gdy Hooker ściągał korpusy do walk pod Chancellorsville; National Park Service także podaje 23 tysiące. Wraz z dywizją Johna Gibbona z II Korpusu American Battlefield Trust liczy 27 100 żołnierzy Unii w walce przeciw 12 tysiącom konfederatów.5
Na samym Marye's Heights centrum konfederatów trzymała część brygady Missisipczyków Williama Barksdale'a, ukryta za kamiennym murem w zagłębionej drodze. Encyclopedia Virginia przypisuje Early'emu 56 dział, George Rogan w „America's Civil War” 46.6
W nocy 2 maja Hooker kazał Sedgwickowi przejść rzekę, ruszyć na zachód ku Chancellorsville i, jak cytuje National Park Service, „zaatakować i zniszczyć każde siły, na jakie natrafi na drodze”.7
Bitwa, faza pierwsza: pierwszy szturm
Ludzie Sedgwicka weszli do Fredericksburga o świcie 3 maja i połączyli się z dywizją Gibbona. Sedgwick chciał najpierw uderzyć na oba skrzydła Marye's Heights, ale na prawym ludzi Gibbona zatrzymał kanał i przygwoździł ogień konfederatów, więc atak spadł na centrum.8
Pierwszy szturm na kamienny mur odparto. Encyclopedia Virginia pisze, że część atakujących podeszła na jakieś dwadzieścia kroków od muru, zanim ogień z bliska ich odrzucił.9
Punkt zwrotny: rozejm
Wtedy nadeszła chwila, która rozstrzygnęła dzień. Żołnierze Unii poprosili o rozejm, by zebrać rannych leżących przed murem, a pułkownik Thomas Griffin z 18. pułku Missisipi go udzielił, według Encyclopedia Virginia bez zgody Barksdale'a. Zbierając rannych, federalni widzieli, jak mało ludzi broni muru, i zameldowali o tym Sedgwickowi.10
Drugi atak ruszył po dziesiątej w trzech kolumnach. 5. pułk Wisconsin skierowano prosto na mur, a American Battlefield Trust wyróżnia także 6. pułk Maine. Po krótkiej walce wręcz żołnierze Unii przełamali obronę, zepchnęli konfederatów z grzbietu i wzięli działa oraz jeńców; do niewoli trafił sam Griffin z ocalałymi ludźmi. Ludzie Barksdale'a cofnęli się na południe drogą Telegraph Road.11
Koszt tego poranka liczy się różnie. American Battlefield Trust podaje około 1100 poległych, rannych i zaginionych po stronie Unii i 700 po stronie Konfederacji; Encyclopedia Virginia i Rogan zgadzają się co do około 1100 po stronie Unii, ale konfederatów liczą około 475.12 › Robert E. Lee
Faza druga: Salem Church
Sedgwick nie wykorzystał zwycięstwa. Zatrzymał się, by podciągnąć i uporządkować korpus, a zaniepokoiły go fałszywe wieści o nadciągających kolejnych konfederatach. Ta przerwa dała Lee czas na reakcję.13
Brygada alabamska Cadmusa Wilcoxa zajęła pozycję w poprzek Plank Road na zachód od miasta, na niskim zalesionym grzbiecie, na którym stał Salem Church, skromny ceglany kościół baptystów zbudowany w 1844 roku, z drewnianą szkołą obok. Strzelców konfederackich rozstawiono na górnej galerii kościoła. Lee wysłał spod Chancellorsville Lafayette'a McLawsa, by wzmocnił grzbiet, a National Park Service szacuje siły konfederatów na około 10 tysięcy.14
Około 15.25 działa konfederatów przy rogatce otworzyły ogień do czołowej dywizji unijnej Williama Brooksa, a federalni ruszyli naprzód w las.15
Brygady Unii ruszyły pod górę przez gęste zarośla. Żołnierz Unii, którego cytuje National Park Service, wspominał „potężny ryk muszkietów” niewidocznego nieprzyjaciela odległego o jakieś sto stóp. Przy kościele federalni wdarli się na grzbiet i przełamali linię konfederatów. Wtedy kontratak prowadzony przez 9. pułk Alabamy zepchnął ich z powrotem w dół zbocza.16
Encyclopedia Virginia liczy pod Salem Church 1523 poległych, rannych i zaginionych po stronie Unii i 674 po stronie Konfederacji. Rogan podaje dla VI Korpusu 4611 zabitych, rannych i zaginionych w całej kampanii, najwięcej ze wszystkich korpusów.17
Następstwa: Banks Ford i odwrót
Rankiem 4 maja ludzie Early'ego odbili Marye's Heights i miasto za plecami Sedgwicka. Sedgwick ustawił korpus w linii obronnej osłaniającej bród Banks Ford, a około 17.30 konfederaci ją zaatakowali. Linia wytrzymała do zmroku.18
Tej nocy Sedgwick przeszedł z powrotem za Rappahannock. Hooker najpierw kazał mu się wycofać, potem odwołał rozkaz, ale gdy dotarła druga wiadomość, prawie cały VI Korpus był już po drugiej stronie.19
Bez nadziei na uderzenie od wschodu Hooker wycofał za rzekę również własną armię: National Park Service i American Battlefield Trust datują to na noc 5 maja, Encyclopedia Virginia na 6 maja. Kampania pod Chancellorsville zakończyła się zwycięstwem Konfederacji.20 › Bitwa pod Chancellorsville 1863
Kościół zamienił się w szpital polowy. Jeden ze świadków, którego cytuje Bruce Gourley, pisał, że „setki i setki rannych” zbierano i przynoszono tam do chirurgów.21
Dziedzictwo i pamięć
Wielu historyków uważa Chancellorsville za największe zwycięstwo Lee, ale kosztowało go ono Stonewalla Jacksona, postrzelonego przez własnych żołnierzy w nocy 2 maja. Encyclopedia Virginia zauważa, że więcej energii Sedgwicka i trochę więcej szczęścia mogły odebrać Lee zwycięstwo; sam Hooker, jak pisze Rogan, obarczył Sedgwicka winą za upadek swojego planu. Ośmielony Lee ruszył na północ, do Pensylwanii i pod Gettysburg.22
Sedgwick nie dożył końca wojny. 9 maja 1864 roku pod Spotsylvania Court House zastrzelił go konfederacki strzelec wyborowy; był najwyższym rangą oficerem Unii poległym w wojnie secesyjnej.23 › Bitwa pod Spotsylvanią 1864
Pole bitwy dzisiaj
Salem Church należy do Fredericksburg and Spotsylvania National Military Park. National Park Service zauważa, że większość tej części pola bitwy zniknęła pod zabudową, ale kościół przetrwał, a obok niego stoją pomniki 15. i 23. pułku New Jersey. Po wojnie kościół odnowiono i odprawiano w nim nabożeństwa, dopóki parafia nie zbudowała w latach 50. nowej świątyni; w 1961 roku stary budynek przekazano narodowi. Na murach wciąż widać ślady kul z bitwy.24
Przypisy
Numer w tekście odsyła do przypisu; przypis wskazuje prace, na których opiera się dany akapit, a ich pełne opisy są w części Źródła.
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; National Park Service, „Salem Church”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; National Park Service, „Salem Church”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; National Park Service, „Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; National Park Service, „Salem Church”; American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”; American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”; American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”; National Park Service, „Salem Church”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”; Bruce Gourley, „Baptists and the American Civil War”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; George Rogan, „Battle of Salem Church”; National Park Service, „Salem Church”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; Bruce Gourley, „Baptists and the American Civil War”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; George Rogan, „Battle of Salem Church”. ↩
- Amanda White Gibson, „Second Battle of Fredericksburg”; National Park Service, „Salem Church”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; Bruce Gourley, „Baptists and the American Civil War”. ↩
Źródła
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; zob. też „Chancellorsville”
- Amanda White Gibson, Encyclopedia Virginia (Virginia Humanities), „Second Battle of Fredericksburg”
- National Park Service, Fredericksburg and Spotsylvania National Military Park, „Salem Church”; zob. też „UDC Monument: Battle of Salem Church”, „23rd New Jersey Monument” i „Spotsylvania Battlefield Exhibit Shelter”
- George Rogan, America's Civil War, styczeń 1999, HistoryNet, „Battle of Salem Church: Final Federal Assault at Chancellorsville”
- Bruce Gourley, Baptists and the American Civil War, 3 maja 2013, „Baptists and the American Civil War: May 3, 1863”
_Heights,_Fredericksburg,_captured_by_Sedgwick_LCCN2011647797.jpg){kind=link}